Een eigen vlag, een eigen munt, een eigen grondwet en zelfs een verzoek om politiek asiel in Cuba. Het klinkt als het begin van een revolutie, maar het gebeurde gewoon in Madrid. In 1990 verklaarden de bewoners van Cerro Belmonte hun buurt onafhankelijk van de Spaanse hoofdstad. En Fidel Castro bemoeide zich er ook nog mee.
Een buurt die moest verdwijnen
Cerro Belmonte was begin jaren negentig een kleine buurt met lage, zelfgebouwde woningen in het noordwesten van Madrid, in het huidige Valdezarza. Veel bewoners hadden hun huizen tientallen jaren eerder zelf gebouwd. Er woonden ongeveer 250 mensen.
De gemeente Madrid wilde het gebied herontwikkelen en de woningen onteigenen. De bewoners zouden hun huizen moeten verlaten en elders worden gehuisvest. De vergoeding die zij daarvoor zouden krijgen, vonden ze veel te laag. Volgens de berichtgeving uit die tijd ging het om ongeveer 5.018 peseta’s per vierkante meter. Dat is ongeveer 30 euro per vierkante meter.
De bewoners protesteerden. En toen dat onvoldoende indruk maakte, besloten ze het over een andere boeg te gooien.
Welkom in het Koninkrijk Cerro Belmonte
In de zomer van 1990 riepen de bewoners hun eigen staat uit: het Reino de Cerro Belmonte, met daarnaast het Principado de Villaamil en het Condado de Peña Chica.
Er kwam een eigen vlag, een volkslied, een grondwet en zelfs een eigen munteenheid, de belmonteño. Er werd ook een referendum georganiseerd. Van de 214 uitgebrachte stemmen waren er 212 vóór onafhankelijkheid en slechts twee tegen.
Een echte onafhankelijke staat was het natuurlijk niet. Het was vooral een uiterst creatieve manier om de aandacht te vestigen op hun conflict met het stadsbestuur. En aandacht kregen ze.
Dan maar naar Fidel Castro
De bewoners gingen nog een stap verder. Ze stapten naar de Cubaanse ambassade in Madrid en vroegen politiek asiel aan in Cuba. Dat was in die tijd extra opvallend, omdat de relatie tussen Spanje en Cuba behoorlijk gespannen was.
Fidel Castro pikte de actie op en nodigde de bewoners uit naar Cuba te komen. Uiteindelijk reisde een groep van 24 à 25 inwoners naar Havana. Daar werden ze bepaald niet behandeld alsof ze een groepje boze buurtbewoners uit Madrid waren. Castro ontving hen persoonlijk voor een lunch en de delegatie kreeg een uitgebreid programma aangeboden. Een van de bewoners merkte na afloop droogjes op dat ze nog nooit zo waren behandeld en dat het leek alsof ze staatshoofden waren.
Toch bleef hun standpunt duidelijk: ze wilden helemaal niet naar Cuba. Ze wilden gewoon in hun eigen buurt blijven wonen.
Een onafhankelijkheid van één week
De actie kreeg enorme media-aandacht. De bewoners hadden bereikt wat ze wilden: iedereen had het ineens over Cerro Belmonte en de geplande onteigeningen.
De onafhankelijkheid hield uiteindelijk ongeveer een week stand. Het was nooit een serieuze poging om een nieuwe staat te vormen. De bewoners gebruikten het idee vooral als protestmiddel om de gemeente onder druk te zetten. En dat lijkt te hebben gewerkt. De gemeente ging uiteindelijk met de bewoners onderhandelen en de geplande onteigeningen werden stopgezet.
Van eigen staat naar geschiedenisboek
Cerro Belmonte bestaat tegenwoordig niet meer als zelfstandige buurt. Het gebied maakt deel uit van Valdezarza en een deel van de oorspronkelijke bebouwing is verdwenen. Toch bleef het verhaal hangen.
In 2025 verscheen er zelfs een boek over de geschiedenis van het buurtje, geschreven door de Spaanse schrijver Alfonso Mateo-Sagasta. Hij raakte gefascineerd door het verhaal nadat hij ontdekte dat er vlak bij zijn woonomgeving ooit een buurt had bestaan die zichzelf onafhankelijk had verklaard.
Het is misschien wel een van de vreemdste hoofdstukken uit de recente geschiedenis van Madrid: een paar honderd bewoners die hun eigen koninkrijk uitroepen, een munt en grondwet bedenken, asiel aanvragen bij Fidel Castro en vervolgens door hem worden uitgenodigd voor een bezoek aan Cuba. En dat allemaal omdat ze gewoon in hun eigen huis wilden blijven wonen.
