Grote zwarte spinnen in zwembaden

Wie in de zomer een zwembad in Spanje heeft, kent misschien het tafereel: je loopt ’s ochtends naar buiten en ziet een enorme zwarte spin in het water liggen. Soms zelfs eentje die eruitziet alsof hij rechtstreeks uit een horrorfilm komt.

De kans bestaat dat het om de Spaanse stierspin (Macrothele calpeiana) gaat. Deze indrukwekkende spin komt van nature voor in het zuiden van het Iberisch Schiereiland en is onder meer in Andalusië te vinden. Met een lichaamslengte van enkele centimeters en poten die de spin nog veel groter laten lijken, is het een van de grootste spinnen van Europa.

Waarom belanden ze in het zwembad?

De spin komt niet naar het zwembad om te drinken of te zwemmen. Sterker nog: voor een stierspin is een zwembad meestal een dodelijke val.

De verklaring ligt vooral bij de zomer en het paarseizoen. De mannetjes verlaten in deze periode hun schuilplaats en gaan op zoek naar vrouwtjes. Daarbij kunnen ze behoorlijk grote afstanden afleggen. In tegenstelling tot de vrouwtjes, die grotendeels in of bij hun schuilplaats blijven, zijn volwassen mannetjes veel mobieler.

Tijdens zo’n nachtelijke zwerftocht kan een spin in een tuin terechtkomen en uiteindelijk in een zwembad vallen. De gladde wanden maken het vervolgens vrijwel onmogelijk om er weer uit te klimmen.

Onderzoek naar de soort heeft inmiddels ook daadwerkelijk exemplaren aangetroffen in particuliere zwembaden. Vooral in gebieden waar oude olijfbomen of andere geschikte planten zijn aangeplant, kunnen de dieren voorkomen.

Vooral in juli en augustus

De zomer is de periode waarin de kans het grootst is dat je een stierspin tegenkomt. De soort is vooral ’s nachts actief en volwassen mannetjes trekken dan rond op zoek naar een vrouwtje. De vrouwtjes zijn veel minder mobiel.

Dat verklaart ook waarom je soms meerdere spinnen in korte tijd ziet en daarna maandenlang helemaal niets. Het is geen plotselinge plaag, maar onderdeel van de natuurlijke levenscyclus van de soort.

Is de Spaanse stierspin gevaarlijk?

Het korte antwoord: nee, maar je moet haar ook niet oppakken.

De stierspin ziet er indrukwekkend uit en beschikt over grote kaken. Ze heeft bovendien gif, waarmee ze haar prooi verlamt en verteert. Voor mensen vormt dat gif echter geen belangrijk gezondheidsrisico. Er zijn geen aanwijzingen dat de soort dodelijk is voor mensen.

Dat betekent niet dat een beet prettig is. Wanneer de spin wordt bedreigd of vastgepakt, kan ze zich verdedigen. Een beet kan pijnlijk zijn en een lokale reactie veroorzaken. De beste strategie is daarom simpel: niet aanraken en niet proberen haar met de hand uit het zwembad te halen.

En dan is er nog iets bijzonders

De Spaanse stierspin is niet zomaar een grote spin. Het is een beschermde soort. In Spanje staat Macrothele calpeiana onder wettelijke bescherming en de soort valt ook onder de Europese Habitatrichtlijn.

Daarom is doodmaken geen goed idee. Ook al is de eerste reactie bij het zien van zo’n beest in het zwembad misschien eerder een gil dan bewondering.

Zit er een stierspin in het zwembad, dan is het dier waarschijnlijk zelf al in de problemen. Met een schepnet kan het exemplaar voorzichtig uit het water worden gehaald en op een veilige plek worden losgelaten. Bij twijfel is het beter om het dier met rust te laten en een deskundige te vragen om de soort te identificeren.

Dus: geen reden voor paniek Een enorme zwarte spin in je zwembad ziet er behoorlijk spectaculair uit, maar meestal is het vooral een ongelukkige zwemmer. De stierspin zoekt geen mensen op en komt niet speciaal naar zwembaden.